Chęciny

Zamek ChęcinyZamek królewski w Chęcinach to budowla obronna z przełomu XIII i XIV wieku. Wzniesiony na szczycie Góry Zamkowej (365 m n.p.m.), dopasowany jest do niej kształtem. Górny zamek posiada dwie wieże. Na jednej z nich urządzono taras widokowy, z którego można podziwiać panoramę Gór Świętokrzyskich. Warto też wybrać się na spacer wąską ścieżką obiegającą mury od zewnątrz…

 Zamek królewski w Chęcinach to budowla obronna z przełomu XIII i XIV wieku. Wzniesiony na szczycie Góry Zamkowej (365 m n.p.m.), dopasowany jest do niej kształtem. Górny zamek posiada dwie wieże. Na jednej z nich urządzono taras widokowy, z którego można podziwiać panoramę Gór Świętokrzyskich. Warto też wybrać się na spacer wąską ścieżką obiegającą mury od zewnątrz.

Zamek chęciński na początku XIX w. znajdował się w rękach Władysława Łokietka. Był to ważny ośrodek administracji i życia politycznego. Odbywały się tutaj zjazdy możnowładców i rycerstwa. Twierdza była jednym z miejsc koncentracji wojsk polskich udających się na wojnę z Krzyżakami. Przez pewien czas przechowywano w Chęcinach skarbiec archidiecezji gnieźnieńskiej oraz skarbiec koronny.

W połowie XIV wieku zamek został rozbudowany przez Kazimierza Wielkiego. Był wtedy jedną z najpotężniejszych polskich warowni. W czasach swej świetności nigdy nie został zdobyty.

Twierdza służyła też, od końca XIV wieku, jako więzienie stanu. Zamek był też rezydencją rodzin królewskich. Mieszkała tu m.in. królowa Bona wraz ze swym ogromnym skarbcem.

Zamek zaczął podupadać w XVI w. W 1588 roku sejm zdecydował o przeniesieniu ksiąg ziemskich powiatu chęcińskiego z zamku do kościoła w Chęcinach. Świadczy to o spadku znaczenia warowni. W 1607r. zamek został zdobyty i zniszczony, później odbudowany a nawet rozbudowany. W czasie „potopu szwedzkiego” twierdzę chęcińską zniszczyły wojska Rakoczego i wojska szwedzkie. Wkrótce zamek opustoszał i popadł w ruinę.

Przez kolejne lata mury zamku były rozbierane przez miejscową ludność, a pozyskany materiał wykorzystywano do budowy domów. Dalsze zniszczenia nastąpiły w czasie I wojny światowej, kiedy to Rosjanie bronili się na zamku przed ostrzałem artyleryjskim Austriaków.
 

{slimbox
images/gallery/checiny/checiny.jpg,images/gallery/checiny/checiny_.jpg,Chęciny;
images/gallery/checiny/checiny02.jpg,images/gallery/checiny/checiny02_.jpg,Chęciny;
images/gallery/checiny/checiny05.jpg,images/gallery/checiny/checiny05_.jpg,Chęciny;
images/gallery/checiny/checiny03.jpg,images/gallery/checiny/checiny03_.jpg,Chęciny;
images/gallery/checiny/checiny04.jpg,images/gallery/checiny/checiny04_.jpg,Chęciny;
images/gallery/checiny/checiny06.jpg,images/gallery/checiny/checiny06_.jpg,Chęciny;
images/gallery/checiny/checiny01.jpg,images/gallery/checiny/checiny01_.jpg,Chęciny} 

Krasiczyn

Zamek w KrasiczynieKrasiczyn – malowniczo położony nad Sanem, w okolicy Przemyśla. Jest miejscem nadzwyczaj urokliwym, o dziwo raczej niedocenianym przez turystów. Tutejszy zamek to bez wątpienia jeden z najpiękniejszych zabytków architektury renesansowej w Polsce

Zamek w KrasiczynieKrasiczyn – malowniczo położony nad Sanem, w okolicy Przemyśla. Jest miejscem nadzwyczaj urokliwym, o dziwo raczej niedocenianym przez turystów. Tutejszy zamek to bez wątpienia jeden z najpiękniejszych zabytków architektury renesansowej w Polsce.

Zamek wzniesiony pod koniec XVI wieku przez Stanisława Krasickiego, miał początkowo charakter obronny. Syn Stanisława, Marcin, przebudował go nadając kształt zbliżony do obecnego. Marcin Krasicki był potężnym magnatem, człowiekiem o wysokiej pozycji na dworze króla Zygmunta III Wazy. Był również mecenasem sztuki, zatem Krasiczyn jako rodowa rezydencja musiał godnie reprezentować właściciela. Rangi Krasiczyna dowodzi fakt, że król bywał tutaj częstym gościem.

 

 

Zamek ma kształt czworoboku z wewnętrznym dziedzińcem i 4 basztami – Boską, Papieską, Królewską i Szlachecką. Nazwy symbolizują odwiecznie przyjmowany porządek świata – hierarchię władzy: Bóg, Kościół, król, szlachta.

Baszta Boska zwieńczona wielką kopułą  mieściła piękną kaplicę, porównywaną do Kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu.
Baszta Papieska nakryta attyką, będącą kopią papieskiej korony Klemensa VIII, służyła jako apartament dla dostojników kościelnych.
Baszta Królewska, przypominająca figurę króla szachowego, mieściła apartamenty, w których przyjmowano króla, a ten bywał tu często – uczestniczył bowiem w polowaniach.
Baszta Szlachecka jest zwieńczona koroną będącą kopią korony króla – Zygmunta III Wazy, miał to być symbol poddania szlachty królowi. Obecnie na szczycie wieży znajduje się taras widokowy.

Dziedziniec otaczają od północy i wschodu skrzydła mieszkalne, a od południa i zachodu mury zakończone piękną, ażurową attyką. Pośrodku skrzydła zachodniego, znajduje się brama i kwadratowa wieża Zegarowa. Tędy, przez zwodzony, a później kamienny most prowadziła droga z istniejącego niegdyś miasta do Zamku.  

Zarówno wnętrze dziedzińca i zewnętrzne ściany zamku ozdobione są techniką sgraffito. Polegała ona na tym, że na ściany nakładano warstwę ciemnego tynku, na niej warstwę jasną. Następnie biały tynk zdrapywano, dzięki czemu powstawały ciemne dekoracje. Powierzchnia zdobień w Krasiczynie była rekordowa na skalę Europy, wynosiła 7000 m2. Obecnie odtworzono połowę, co nadal stanowi niespotykaną gdzie indziej ilość. Zdobienia murów są wprost przepiękne, zachwyca niezwykłe bogactwo wzorów i tematów. Są tu sceny biblijne, medaliony z popiersiami cesarzy rzymskich, bizantyjskich i niemieckich, wizerunki polskich królów, przodków Krasickich oraz sceny myśliwskie.

 

 

Marcin Krasicki nie pozostawił potomka. Po jego śmierci dobra krasiczyńskie przechodziły w ręce różnych właścicieli, nie najlepiej w tym czasie zarządzane. W 1835 r. Zamek i okoliczne dobra wykupili Sapiehowie. Zmuszeni uciekać z Litwy po upadku Powstania Listopadowego, wybrali Krasiczyn na swoją nową siedzibę rodową. Sapiehowie byli potężnym i bardzo bogatym rodem magnackim. Sprowadzili ze sobą ogromny zbiór dzieł sztuki, i niezwykle cenną bibliotekę, a samemu zamkowi przywrócili wygląd z czasów świetności.

W 1852 r. wybuchł na Zamku pożar, który zniszczył go niemal doszczętnie. Sapiehowie zdołali wszystko starannie odbudować.

Ostatnim właścicielem okazał się Leon Sapieha. Musiał on opuścić majątek uciekając przed wkraczającymi w 1939 roku Sowietami. Zdołał ocalić jedynie najcenniejszą część zbiorów – rodową bibliotekę i niektóre dzieła sztuki.  Ogromna większość majątku dostała się w ręce bolszewików, którzy przez tydzień wyrzucali z komnat wyposażenie i palili je na dziedzińcu. Zamek został splądrowany i doszczętnie zniszczony. Bolszewicy sprofanowali nawet grobowiec rodowy, powyrzucali zwłoki na podłogę a trumny wynieśli na dziedziniec.

Kardynał Stefan Sapieha w czasie wojny przewiózł  dzieła sztuki i książki do Krakowa i umieścił w Kurii Metropolitalnej. Obecnie zbiory te znajdują się na Wawelu. Straty w księgozbiorze okazały się niewielkie, biblioteka zachowała się, jako jedna z niewielu w Polsce, niemal w całości.

 

Dzięki trwającym od lat pracom remontowym i konserwacyjnym zamek powoli odzyskuje dawny blask. Zamek można zwiedzać z przewodnikiem, nie należy jednak oczekiwać pięknych wnętrz, ponieważ ich wyposażenie zostało bezpowrotnie utracone. Jedyny częściowo zachowany pokój – gabinet myśliwski, ocalał tylko dlatego że w nocy poprzedzającej wkroczenie Rosjan, jeden ze służących zamurował wejście do niego. Podczas zwiedzania wchodzi się do grobowca, kaplicy, podziemnych lochów z izbą tortur i na taras widokowy na baszcie.

 

Zamek otacza bardzo ładny park, w którym znajduje się duży staw. Gdy rodziła się córka, Sapiehowie sadzili w parku lipę, gdy syn – dąb. Potężne drzewa i tablicami z imionami można podziwiać do dziś. Sapiehowie słynęli z zamiłowania do polowań i podróży. Sprowadzali z różnych stron świata egzotyczne rośliny i drzewa, które do dziś są ozdobą parku.

Nadzwyczajnie piękny Zamek otoczony imponującym parkiem sprawia, że Krasiczyn na długo pozostaje w pamięci odwiedzających.

 

{slimboximages/gallery/krasiczyn/krasiczyn.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn_.jpg,Krasiczyn – zamek;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn03.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn03_.jpg,Krasiczyn – zamek;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn04.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn04_.jpg,Krasiczyn – zamek;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn01.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn01_.jpg,Krasiczyn – zamek;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn14.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn14_.jpg,Zamek w Krasiczynie – Baszta Boska;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn06.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn06_.jpg,Zamek w Krasiczynie – Baszta Papieska;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn08.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn08_.jpg,Zamek w Krasiczynie – zwieńczenie Baszty Królewskiej;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn05.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn05_.jpg,Zamek w Krasiczynie – Baszta Królewska;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn09.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn09_.jpg,Zamek w Krasiczynie – dziedziniec;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn13.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn13_.jpg,Zamek w Krasiczynie – attykowe zwieńczenia ścian i dekoracje sgraffitowe;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn11.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn11_.jpg,Zamek w Krasiczynie – dekoracje sgraffitowe ścian;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn10.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn10_.jpg,Zamek w Krasiczynie – dekoracje sgraffitowe ścian;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn15.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn15_.jpg,Zamek w Krasiczynie – Sapiehowie z zamiłowania myśliwi;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn16.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn16_.jpg,Krasiczyn – w dniu turnieju rycerskiego;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn07.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn07_.jpg,Zamek w Krasiczynie – rozpoczęcie turnieju rycerskiego;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn12.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn12_.jpg,Zamek w Krasiczynie – uczestnicy turnieju rycerskiego;
images/gallery/krasiczyn/krasiczyn02.jpg,images/gallery/krasiczyn/krasiczyn02_.jpg,Zamek w Krasiczynie – uczestnicy turnieju rycerskiego}

Mapa Krasiczyna

Ujazd

Zamek KrzyżtopórZamek Krzyżtopór  to pałac symbolizujący rok, cztery baszty reprezentujące pory roku, 12 wielkich sal – miesiące, 52 pokoje – liczba tygodni w roku i 365 okien – dni w roku. Jedna z sal miała przeszklony sufit, nad którym umieszczono akwarium z rybami. Stajnie mogące pomieścić 300 koni były wyposażone w marmurowe żłoby i lustra, których zadaniem było doświetlenie pomieszczeń…

Zamek KrzyżtopórZamek Krzyżtopór  to pałac symbolizujący rok, cztery baszty reprezentujące pory roku, 12 wielkich sal – miesiące, 52 pokoje – liczba tygodni w roku i 365 okien – dni w roku. Jedna z sal miała przeszklony sufit, nad którym umieszczono akwarium z rybami. Stajnie mogące pomieścić 300 koni były wyposażone w marmurowe żłoby i lustra, których zadaniem było doświetlenie pomieszczeń.
Zamek posiadał system grzewczy i wentylacyjny, a w jednej z wież znajdowało się źródło czystej wody. Działała instalacja przypominająca windę, służąca do transportowania posiłków.

Prawdopodobny czas wybudowania zamku to lata 1621-1644. Właścicielem był Krzysztof Ossoliński, który jednak w zamku nie zamieszkiwał z powodu licznych obowiązków związanych z pełnieniem funkcji posła na Sejm. Zmarł zresztą rok po ukończeniu budowy. Zamek i miejscowość Ujazd przyjęły  nazwę Krzysztopór – od imienia właściciela i znaku herbowego, w późniejszych wiekach powstała nazwa Krzyżtopór i funkcjonuje do dziś. Na bramie wjazdowej znajdują się dwie płaskorzeźby: krzyż – symbol wiary katolickiej, szczególnie znaczący w okresie reformacji, oraz topór – herb Ossolińskich.

Już w 1655 r. zamek został w znacznym stopniu zniszczony i ograbiony przez Szwedów. Kolejni właściciele nie mieli funduszy na jego odbudowę, zamieszkiwali tylko część pomieszczeń. W 1770 r.  Konfederaci Barscy dokonali kolejnych zniszczeń. Wkrótce zamek przestał być zamieszkiwany i stał się wyłącznie okazałą ruiną. Pozostał w takim stanie do dziś.

 {slimbox
images/gallery/ujazd/ujazd02.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd02_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd03.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd03_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd04.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd04_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd13.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd13_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd12.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd12_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd21.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd21_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd01.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd01_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd14.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd14_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd16.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd16_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd15.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd15_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd11.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd11_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd19.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd19_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd10.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd10_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd06.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd06_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd20.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd20_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd18.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd18_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd17.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd17_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd07.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd07_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd09.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd09_.jpg,Ujazd;
images/gallery/ujazd/ujazd05.jpg,images/gallery/ujazd/ujazd05_.jpg,Ujazd}

Baranów Sandomierski

Zamek w Baranowie SandomierskimZamek w Baranowie Sandomierskim, nazywany Małym Wawelem, to budowla w stylu renesansowo-barokowym, otoczona niezbyt wielkim, ale ładnym i zadbanym parkiem. W zamkowych podziemiach można zobaczyć „Skarby Ziemi” – wystawę dotyczącą minerałów siarki, złóż i wydobycia w pobliskim Machowie…

Zamek w Baranowie SandomierskimZamek w Baranowie Sandomierskim, nazywany Małym Wawelem, to budowla w stylu renesansowo-barokowym, otoczona niezbyt wielkim, ale ładnym i zadbanym parkiem. W zamkowych podziemiach można zobaczyć „Skarby Ziemi” – wystawę dotyczącą minerałów siarki, złóż i wydobycia w pobliskim Machowie.

W 1591-1603 Andrzej Leszczyński przebudował dwór należący do jego rodziny w okazały zamek.
Projekt zamku opracował prawdopodobnie Santi Gucci, budowę ukończyli jego uczniowie. Na dziedzińcu na uwagę zasługują dwukondygnacyjne arkady, których kolumny ozdobiono maszkaronami czyli twarzami ludzko-zwierzęcymi, oraz dwubiegowa klatka schodowa z herbami na sklepieniu.
Z czasów Leszczyńskich pochodzą bogate sztukaterie, autorstwa Jana Baptysty Falconiego, zachowane w sklepieniu baszty północno–wschodniej.

Leszczyńscy sprzedali zamek, w efekcie po kilku latach przeszedł w ręce Lubomirskich. Zlecili oni architektowi Tylmanowi z Gameren przebudowę zamku i nadanie mu barokowego charakteru. Dobudowana została galeria obrazów między dwiema basztami przy zachodnim skrzydle, wnętrza ozdobiono stiukami, które dziś można podziwiać w tzw. Galerii Tylmanowskiej.

Po Lubomirskich zamek wielokrotnie zmieniał właścicieli, byli nimi między innymi Krasiccy. Ostatnimi okazali się Dolańscy. W XIX w. zamek uległ dwukrotnie pożarom, które całkowicie zniszczyły wnętrza. Właściciele każdorazowo podejmowali się odbudowy, bryła zamku nie uległa przy tym większym zmianom, a jedynie wyposażenie wnętrz.

Podczas wojny Sowieci całkowicie zniszczyli i zdewastowali wnętrza m.in. paląc ogniska ze zniszczonych zabytkowych mebli. Fragmenty ścian i sufitu nie zostały odnowione, można więc zobaczyć w jakim stanie pozostawili zamek.

Najpierw zwiedza się skrzydło zachodnie z salą portretową z czterema wielkimi portretami królów polskich oraz Galerię Tylmanowską. Sala ta nie została wiernie odtworzona po wojnie, wystrój nie pochodzi z dawnych wnętrz zamku w Baranowie. W skrzydle wschodnim do zwiedzania udostępniono komnaty gościnne i Basztę Falconiego zdobioną złotem. W tych ostatnich salach nie można robić zdjęć.

 

{slimbox
images/gallery/baranow/baranow.jpg,images/gallery/baranow/baranow_.jpg,Baranów Sandomierski;
images/gallery/baranow/baranow10.jpg,images/gallery/baranow/baranow10_.jpg,Baranów Sandomierski;
images/gallery/baranow/baranow04.jpg,images/gallery/baranow/baranow04_.jpg,Baranów Sandomierski;
images/gallery/baranow/baranow03.jpg,images/gallery/baranow/baranow03_.jpg,Baranów Sandomierski;
images/gallery/baranow/baranow06.jpg,images/gallery/baranow/baranow06_.jpg,Baranów Sandomierski;
images/gallery/baranow/baranow05.jpg,images/gallery/baranow/baranow05_.jpg,Baranów Sandomierski;
images/gallery/baranow/baranow08.jpg,images/gallery/baranow/baranow08_.jpg,Baranów Sandomierski;
images/gallery/baranow/baranow02.jpg,images/gallery/baranow/baranow02_.jpg,Baranów Sandomierski;
images/gallery/baranow/baranow07.jpg,images/gallery/baranow/baranow07_.jpg,Baranów Sandomierski}