Podkarpacki szlak architektury drewnianej

Równia

Na szlaku można znaleźć m. in. stare wsie, kościoły i cerkwie. Różny los spotkał świątynie południowej Polski. Te, które przetrwały do chwili obecnej koniecznie trzeba zobaczyć, zwłaszcza cerkwie. Każda jest na swój sposób piękna i wyjątkowa, każda jest jak z bajki. Wyposażenie wielu z nich zostało zrabowane i zdewastowane.To co zdołało się zachować jest w wielu wypadkach przechowywane w Muzeum Sztuki Cerkiewnej w Łańcucie. Są jednak wyjątki – przepiękne cerkiewki, które możemy podziwiać w pełnej krasie. Wciąż żywe, ciągle od nowa zapełniane zapachem świec i śpiewem wiernych…

Na szlaku można znaleźć m. in. stare wsie, kościoły i cerkwie. Różny los spotkał świątynie południowej Polski. Te, które przetrwały do chwili obecnej koniecznie trzeba zobaczyć, zwłaszcza cerkwie. Każda jest na swój sposób piękna i wyjątkowa, każda jest jak z bajki. Wyposażenie wielu z nich zostało zrabowane i zdewastowane.To co zdołało się zachować jest w wielu wypadkach przechowywane w Muzeum Sztuki Cerkiewnej w Łańcucie. Są jednak wyjątki – przepiękne cerkiewki, które możemy podziwiać w pełnej krasie. Wciąż żywe, ciągle od nowa zapełniane zapachem świec i śpiewem wiernych.

W większości cerkwi nie można zwiedzać wnętrz, a w każdym razie wymaga to wysiłku znalezienia osoby, która opiekuje się świątynią. Zdarza się, że telefon do tej osoby jest umieszczony na drzwiach cerkwi.

Polecamy:

  • Piątkowa – Cerkiew greckokatolicka św. Dymitra
  • Ulucz – Cerkiew  greckokatolicka Wniebowstąpienia Pańskiego
  • Równia – Cerkiew greckokatolicka Pokrow Przeświętej Bogarodzicy
  • Hoszów – Cerkiew greckokatolicka Św. Mikołaja
  • Michniowiec – Cerkiew greckokatolicka Narodzenia Bogurodzicy
  • Bystre – Cerkiew greckokatolicka Św. Michała Archanioła
  • Szczawne – Cerkiew greckokatolicka, obecnie prawosławna Zaśnięcia Bogurodzicy
  • Rzepedź – Cerkiew greckokatolicka św. Mikołaja Cudotwórcy
  • Turzańsk – Cerkiew prawosławna św. Michała Archanioła
  • Krempna
  • Kotań
  • Świątkowa Mała

{slimbox
images/gallery/cerkwie/piatkowa/piatkowa05.jpg,images/gallery/cerkwie/piatkowa/piatkowa01_.jpg,Piątkowa, Cerkiew greckokatolicka św. Dymitra;
images/gallery/cerkwie/ulucz/ulucz01.jpg,images/gallery/cerkwie/ulucz/ulucz01_.jpg,Ulucz, Cerkiew  greckokatolicka Wniebowstąpienia Pańskiego;
images/gallery/cerkwie/rownia/rownia01.jpg,images/gallery/cerkwie/rownia/rownia01_.jpg,Równia, Cerkiew greckokatolicka Pokrow Przeświętej Bogarodzicy;
images/gallery/cerkwie/hoszow/hoszow01.jpg,images/gallery/cerkwie/hoszow/hoszow01_.jpg,Hoszów, Cerkiew greckokatolicka Św. Mikołaja;
images/gallery/cerkwie/michniowiec/michniowiec05.jpg,images/gallery/cerkwie/michniowiec/michniowiec05_.jpg,Michniowiec, Cerkiew greckokatolicka Narodzenia Bogurodzicy;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre01.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre01_.jpg,Bystre, Cerkiew greckokatolicka Św. Michała Archanioła;
images/gallery/cerkwie/szczawne/szczawne01.jpg,images/gallery/cerkwie/szczawne/szczawne01_.jpg,Szczawne, Cerkiew greckokatolicka, obecnie prawosławna Zaśnięcia Bogurodzicy;
images/gallery/cerkwie/rzepedz/rzepedz01.jpg,images/gallery/cerkwie/rzepedz/rzepedz01_.jpg,Rzepedź, Cerkiew greckokatolicka św. Mikołaja Cudotwórcy;
images/gallery/cerkwie/turzansk/turzansk01.jpg,images/gallery/cerkwie/turzansk/turzansk01_.jpg,Turzańsk, Cerkiew prawosławna św. Michała Archanioła}

 

Po drodze …

{slimbox
images/gallery/cerkwie/chyza.jpg,images/gallery/cerkwie/chyza_.jpg,Łemkowski dom, czyli chyża;
images/gallery/cerkwie/ulucz_wilki01.jpg,images/gallery/cerkwie/ulucz_wilki01_.jpg,Kapliczka w lesie, okolice Ulucza;
images/gallery/cerkwie/ulucz_wilki02.jpg,images/gallery/cerkwie/ulucz_wilki02_.jpg,Kapliczka w lesie, okolice Ulucza;
images/gallery/cerkwie/jawornik01.jpg,images/gallery/cerkwie/jawornik01_.jpg,Jawornik Ruski – cerkiew greckokatolicka;
images/gallery/cerkwie/jawornik02.jpg,images/gallery/cerkwie/jawornik02_.jpg,Jawornik Ruski – cerkiew greckokatolicka;
images/gallery/cerkwie/widok.jpg,images/gallery/cerkwie/widok_.jpg,Widok na Bieszczady;
images/gallery/cerkwie/wypalanie01.jpg,images/gallery/cerkwie/wypalanie01_.jpg,Produkcja węgla drzewnego;
images/gallery/cerkwie/wypalanie02.jpg,images/gallery/cerkwie/wypalanie02_.jpg,Produkcja węgla drzewnego}

Naszym zdaniem…

Szlak architektury drewnianej jest doskonale oznakowany. Nie ma najmniejszych problemów z dotarciem do poszczególnych obiektów. Jest ich jednak tak dużo, że warto przed wyjazdem zorientować się co się chce koniecznie zobaczyć, na czym nam mniej zależy. Po drodze i tak okaże się że zobaczymy przed sobą coś co nas zainteresuje i zechcemy dokładniej obejrzeć.

W niektórych, przejętych przez kościół rzymskokatolicki cerkwiach oryginalne wnętrza się nie zachowały, a urok nowych dekoracji iwyposażenia jest co najmniej dyskusyjny. Pseudobarokowe złocenia lamp, puste ściany, przypadkowe obrazy, proste ławki lub krzesła ze świeżego drewna wydają się wyjątkowo brzydkie w kontraście z przepięknym, drewnianym, autentycznie starym budynkiem cerkwi. Czasem lepiej tego nie widzieć. Takie właśnie było nasze wrażenie z Równi i Hoszowa. Nie byliśmy tym zaskoczeni, bo już na etapie planowania trasy i przeglądania zdjęć w internecie zorientowaliśmy się, że tak będzie.  Z pewnością dla samych cerkwi jest to często jedyna szansa na ocalenie od ruiny. Fakt, że są użytkowane oznacza, że są remontowane. Społeczność lokalna czuje przecież potrzebę dbania o kościół nie czekając na inicjatywę konserwatora zabytków.

Bystre

Bystre

Cerkiew zbudowana w 1902 r. na miejscu poprzedniej. Jest przykładem narodowego stylu ukraińskiego. W 1951 r. wróciła do Polski z pełnym wyposażeniem. Stała od tego momentu opuszczona ponieważ władze nie zezwalały na użytkowanie jej. W tym czasie zaczęły się kradzieże kolejnych przedmiotów. Niezrabowane wyposażenie przewieziono w 1962 do Łańcuta. Dzięki Towarzystwu Opieki nad Zabytkami przeprowadzono najpilniejsze prace zabezpieczające (od 1985 r.).  W 1993 r. wykopano ukryty w czasie wojny największy dzwon z Bystrego. Obecnie wisi on na dzwonnicy w Michniowcu…

Cerkiew greckokatolicka Św. Michała Archanioła

Cerkiew zbudowana w 1902 r. na miejscu poprzedniej. Jest przykładem narodowego stylu ukraińskiego.

W 1951 r. wróciła do Polski z pełnym wyposażeniem. Stała od tego momentu opuszczona ponieważ władze nie zezwalały na użytkowanie jej. W tym czasie zaczęły się kradzieże kolejnych przedmiotów. Niezrabowane wyposażenie przewieziono w 1962 do Łańcuta. Dzięki Towarzystwu Opieki nad Zabytkami przeprowadzono najpilniejsze prace zabezpieczające (od 1985 r.).  W 1993 r. wykopano ukryty w czasie wojny największy dzwon z Bystrego. Obecnie wisi on na dzwonnicy w Michniowcu.

Towarzystwo nadal opiekuje się cerkwią, w sezonie wakacyjnym udostępnia ja turystom. We wnętrzu zgromadzono fotografie,  cerkiewne krzyże, przedmioty znalezione na okolicznych cerkwiskach i niszczejących cmentarzach. Bardzo przygnębiająca to ekspozycja – świadczy o naszym, Polaków, stosunku do kultury i tradycji wypędzonych mieszkańców tych terenów.

{slimbox
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre01.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre01_.jpg,Bystre;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre09.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre09_.jpg,Bystre;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre02.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre02_.jpg,Bystre;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre08.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre08_.jpg,Bystre;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre10.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre10_.jpg,Bystre;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre03.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre03_.jpg,Bystre;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre06.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre06_.jpg,Bystre;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre04.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre04_.jpg,Bystre;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre05.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre05_.jpg,Bystre;
images/gallery/cerkwie/bystre/bystre07.jpg,images/gallery/cerkwie/bystre/bystre07_.jpg,Bystre}